Lo mbhalo unikeza isingeniso esiphelele sokwelashwa kokukhanya okubomvu kubafundi abasafufusa.

Ukubukwa okungu-31

Makube nokukhanya — ngenxa yobuhlungu bakho, isikhumba, kanye nokulimala, okungukuthi. Amathuba okukhanya okubomvu okwelapha izinkinga ezahlukahlukene zezempilo kanye nobuhle asanda kuvela ngenxa yesithakazelo esivela kubacwaningi, amanyuvesi, kanye nezibhedlela, kanye namadivayisi asekhaya akwenza kube lula ukukuthola.

Ukwelashwa ngokukhanya okubomvu (RLT) uhlobo lwe-photomedicine, okuwukusetshenziswa kokukhanya ukwelapha isikhumba nezinye izimo zempilo, kusho uJared Jagdeo, MD, umqondisi osungula i-Center for Photomedicine e-SUNY Downstate Health Sciences University eBrooklyn, eNew York.

Lapha, funda ngomlando wokwelashwa, ukuthi kusebenza kanjani, izinzuzo zako ezingaba khona, ukuthi yini ongayilindela ekwelashweni, nokuningi.

Umlando Wokwelashwa Kokukhanya Okubomvu

Kukhona elinye igama lokwelashwa kokukhanya, futhi lelo yi-photobiomodulation (noma i-PBM ngamafuphi), kusho uPraveen Arany, PhD, DDS, uprofesa ohlangene eNyuvesi yaseBuffalo kanye nomqondisi wesikhashana weCenter of Excellence for Photobiomodulation eShepherd University eShepherdstown, eWest Virginia. Amanye amagama asho into efanayo ukwelashwa nge-laser okuphansi (LLLT), i-photostimulation, kanye nokwelashwa nge-laser ebandayo, usho kanje.

Ukwelashwa ngokukhanya sekuneminyaka engaphezu kwengu-50 kukhona. Kwatholakala ngudokotela waseHungary u-Endre Mester ngawo-1960 lapho ukuhlolwa kwesayensi ngama-laser abomvu kumagundane kwaholela ekukhuleni kwezinwele nasekupholeni kwamanxeba, ngokusho kwesihloko socwaningo esanyatheliswa ngoDisemba 2017 ku-Journal of Biophotonics. Eminyakeni edlule, ukwelashwa ngokukhanya kwakubhekwa kakhulu njengombumbulu. Kodwa ngocwaningo olusha (olunye luyaphikisana), umphakathi wesayensi usuqalile ukuqaphela.

“Njengamanje e-United States, ukwelashwa ngokukhanya okubomvu kusabhekwa njengesayensi engeyona ejwayelekile. Kodwa kunezikhungo zezemfundo nezemitholampilo ezikhulayo ezisebenzisa ubuchwepheshe futhi zibenze butholakale ezigulini,” kusho uDkt. Arany.

Manje sekukhona izikhungo, njengaleyo eseShepherd University, ezizinikele ekufundiseni ochwepheshe bezempilo nososayensi mayelana nokuba semthethweni kwe-PBM njengokwelashwa kwezokwelapha, kanye nezinhlangano zobungcweti, njengeNorth American Association for Photobiomodulation Therapy (NAALT) kanye ne-PBM Foundation. Enye yezindlela ezithandwa kakhulu zokwelashwa kokukhanya okubomvu kusekunakekelweni kwesikhumba, futhi ukutholakala kwamadivayisi angabizi ekhaya kuye kwandisa ukuthandwa kwayo.

Indlela Ukwelashwa Kokukhanya Okubomvu Okusebenza Ngayo

I-Photobiomodulation isebenzisa ukukhanya ngaphakathi kwama-wavelength athile. Lokhu kuphakathi kwama-nanometer angu-400 (nm) (oluhlaza okwesibhakabhaka) kuya ku-1,200 nm (eduze kwe-infrared), kusho u-Arany. Ukukhanya okubomvu kunama-wavelength aphakathi kwama-620 kuya ku-750 nm, ngokusho kweNational Center for Atmospheric Research. Lokhu ukukhanya okubonakalayo.

Ukukhanya okuluhlaza okwesibhakabhaka, okuluhlaza okotshani, nokubomvu konke kusetshenziswe ngempumelelo ekwelapheni i-PBM, uthi. Ukukhanya okuseduze kwe-infrared, okuwukukhanya okude kakhulu (kufika ku-1,200 nm), kuyasetshenziswa naku-PBM futhi kuyatholakala kuma-sauna e-infrared. Nakuba lokhu kukhanya kungase kubonakale kubomvu, empeleni, ukukhanya kwe-infrared akubonakali futhi kunalokho kushisa umzimba ngaphakathi ukuze kushukumise izinguquko zomzimba.

Ukwelashwa ngokukhanya okubomvu, ikakhulukazi, kuye kwanda ngokuthandwa eminyakeni yamuva futhi mhlawumbe kuyindlela eyaziwa kakhulu futhi elula ukuyifinyelela. “Amadivayisi okukhanya okubomvu kulula ukuwakhiqiza futhi atholakala kabanzi,” kusho u-Arany.

Ngakho-ke isebenza kanjani? Uma ama-photon (izinhlayiya zokukhanya) ebekwa eduze kwesikhumba angena ezicutshini futhi asebenze ama-chromophores (ingxenye ye-molecule esinika umbala wayo), okubangela izinguquko emaseli, ngokusho kwe-American Society for Laser Medicine & Surgery. Ngaphezu kwalokho, ukwelashwa kokukhanya okubomvu kuthinta ne-mitochondria (indlu yamandla amaseli), okukhiqiza i-ATP (amandla) ukukhuthaza ukuphulukiswa, kuphawula i-PBM Foundation.

Ukuze ukwelashwa ngokukhanya okubomvu kusebenze, kufanele kusetshenziswe izindlela ezithile kanye nemithamo, kuye ngenkinga yakho yezempilo, yingakho udokotela onolwazi ebaluleke kangaka, kusho u-Arany. Uma kungenzeka, funa lokhu kwelashwa esibhedlela, eyunivesithi, noma endaweni yomtholampilo. Uncoma ukuthi kungabi ukwelashwa ngokukhanya okubomvu okuvela ezindaweni zokucwala izinwele noma ezindaweni zokuzilibazisa.

Amadivayisi okukhanya okubomvu angathengwa futhi asetshenziswe ekhaya ekunakekeleni isikhumba, futhi ngokuvamile aphephile ukuwasebenzisa njengoba kuqondiswe, kusho uDkt. Jagdeo.

Amadivayisi okwelapha ngokukhanya okubomvu afaka izibani ezibomvu ze-LED ezisetshenziswa njengamadivayisi aphathwa ngesandla, amaphaneli e-LED, noma imibhede yomzimba wonke, kuye ngokuthi kungani kwelashwa. Amanye amadivayisi asebenzisa izibani ezibomvu neziseduze ne-infrared, kodwa ngokuvamile, azikho izinhlobo ezahlukene zokwelapha ngokukhanya okubomvu.

Izinhlobo Zokwelashwa Kokukhanya Okubomvu

Amadivayisi okwelapha ngokukhanya okubomvu afaka izibani ezibomvu ze-LED ezisetshenziswa njengamadivayisi aphathwa ngesandla, amaphaneli e-LED, noma imibhede yomzimba wonke, kuye ngokuthi kungani kwelashwa. Amanye amadivayisi asebenzisa izibani ezibomvu neziseduze ne-infrared, kodwa ngokuvamile, azikho izinhlobo ezahlukene zokwelapha ngokukhanya okubomvu.

Izinzuzo Ezingaba Khona Zokwelashwa Kokukhanya Okubomvu

Nakuba ucwaningo luthembisa ngokwelashwa kokukhanya okubomvu, kusenezifundo eziphikisanayo - futhi ezinye azibonisi nzuzo ngezimo ezithile zempilo. Ngokuvamile, izifundo zidinga ukwenziwa okujwayelekile kakhulu kuwo wonke amabhodi (ngomthamo nesikhathi) kuye ngesimo ukuze ososayensi nodokotela baqonde ngokugcwele izinzuzo zokwelashwa kokukhanya okubomvu. Ngezansi kunezindlela ezingaba khona zokusebenzisa ukwelashwa kokukhanya okubomvu, ngokusho kochwepheshe.

Kuthuthukisa Ukubukeka Kobusha Esikhumbeni

Enye yezinzuzo ezivame ukukhulunywa ngazo zokwelapha ngokukhanya okubomvu imiphumela yako esikhumbeni. Ingasetshenziswa ukubhekana nalokhu:

Induna

Imigqa emincane nemibimbi

Ukukhula kwezinwele

Ububomvu

Ukwelashwa ngokukhanya okubomvu kunciphisa ukuvuvukala ukuze kulungiswe ukubomvu, induna, nokukhula kwezinwele, futhi kuvumela ukwelashwa kwangaphandle noma ngomlomo kwalezi zimo ukuthi kusebenze kangcono, kusho uJagdeo. Ngaphezu kwalokho, uma kukhulunywa ngokuqeda ukuqubuka, "ukwelashwa ngokukhanya okubomvu kwandisa ukuzivikela kwethu kwamasosha omzimba ngokumelene namagciwane ahlobene nokwakheka kwenduna," uyanezela. Ngemigqa nemibimbi, lokhu kwelashwa kuhlose ama-enzyme ahlobene nokuqhekeka kwe-collagen futhi kukhuthaze ukukhiqizwa kwe-collagen, ngokusho kweCleveland Clinic

Kusiza Ukuvuselelwa Kokulimala Kwezemidlalo

Ukungaphathwa kabi ngenxa yokulimala kunzima kakhulu ngokwengqondo nangokomzimba, kodwa ukwelashwa ngokukhanya okubomvu kungakusiza ukuthi ubuyele ezinyaweni zakho. “Ukukhanya okubomvu kungasetshenziswa ukuthuthukisa ukusebenza kwemisipha yamathambo, ukunciphisa ubuhlungu, nokuthuthukisa ukululama ekulimaleni,” kusho u-Arany. Ababhali bokubuyekezwa okwanyatheliswa ngoDisemba 2021 ephephabhukwini i-Life baphawule ukuthi i-PBM ingasetshenziswa kokubili ekuvuseleleni ukulimala kwezemidlalo, kanye nokuthuthukisa ukusebenza kwezemidlalo, yize kudingeka ucwaningo olwengeziwe.

Kusiza Ukwelapha Amanxeba

Kungakhathaliseki ukuthi unesilonda emlonyeni wakho noma unesilonda esivulekile onyaweni lwakho, izakhiwo zokulwa nokuvuvukala zokukhanya okubomvu ziboniswe ukuthi zithuthukisa ikhono lomzimba lokuphulukisa, kusho u-Arany, owashicilela isibuyekezo ngo-Ephreli 2019 ku-Advances in Skin and Wound Care ngalesi sihloko. “Ucwaningo olwenziwe elebhu yami lubonisa ukuthi i-PBM ingavuselela isici esinamandla sokukhula esikhuthaza ukuphulukiswa kwezicubu nokuvuselelwa kwazo,” uchaza, into engaba yinto ebaluleke kakhulu emanxebeni omlomo, ucwaningo luye lwabonisa.

Yehlisa Ubuhlungu

Ubuhlungu bunzima kakhulu ukwelapha, kodwa ukwelashwa okulula kungaba ithuluzi eliwusizo lokusiza. “Ukukhanya okubomvu kusebenza kuma-neuron adlulisa ubuhlungu,” kusho u-Arany.

Ukukhanya okubomvu kungaba ngcono ezinhlotsheni ezithile zobuhlungu kunezinye, ngokusho kokubuyekezwa kwakamuva okwanyatheliswa ngoJulayi 2022 ku-Journal of Pain. Ababhali baphawule ukuthi kunobufakazi bokusebenza kahle kokukhanya okubomvu ezimweni zobuhlungu ezifana ne-fibromyalgia, umfutho wegazi ophansi ongapheli, i-osteoarthritis, kanye ne-neuropathy.

Kunciphisa Imiphumela Engemihle Yokwelashwa Komdlavuza

Uma kusetshenziswa ngendlela yokuvimbela ngaphambi kokwelashwa ngamakhemikhali noma ngemisebe, ukwelashwa ngokukhanya okubomvu kungasiza ekunciphiseni imiphumela emibi, njengobuhlungu, kanye nobunzima bayo, kusho u-Arany, yize kudingeka izifundo ezengeziwe zabantu ukuze kuqondwe ngokugcwele le nzuzo.

Isibonelo, olunye ucwaningo ngamagundane, olwanyatheliswa ngoDisemba 2021 kumagazini i-Photonics, luthole ukuthi ukukhanya okubomvu kanye nokwelashwa okuseduze kwe-infrared kunciphisa ubukhali bomonakalo wesikhumba emisebeni futhi kuthuthukise ikhono lesikhumba lokuphulukisa. Lolu ucwaningo lwezilwane, yize lubeka isisekelo socwaningo oludingekayo kakhulu.

Olunye ucwaningo lwangaphambilini luphinde lwabonisa ukuthi i-PBM yehlisa ukuvuvukala kwezicubu zomlomo kanye nokuvuvukala kubantu abanomdlavuza wekhanda nentamo, yize kudingeka izifundo ezengeziwe.

Izingozi Zokwelapha Ukukhanya Okubomvu

Ukwelashwa ngokukhanya okubomvu kuvunyelwe yi-US Food and Drug Administration (FDA), ngokusho kwe-PBM Foundation. Kubhekwa njengokuphephile kakhulu, kusho uJagdeo, yize ngokuqinisekile kunethuba lamaphutha omsebenzisi uma usebenzisa idivayisi yasekhaya. Isibonelo, kungenzeka ukusebenzisa idivayisi ngokweqile noma ukuyisebenzisa kaningi kunalokho okunconywa umenzi. Izindaba ezinenhlanhla ukuthi amadivayisi amaningi asekhaya ane-automatic timer kanye ne-shut off, kusho uJagdeo, okwenza kube lula ukungayisebenzisi ngokweqile. Landela imiyalelo njalo, futhi uqaphele ukuthi i-Journal of Pain review iphawule ingozi yokwenza izimpawu ze-migraine zibe zimbi kakhulu kwabanye abasebenzisi. Kubalulekile futhi ukuhlola nodokotela ofanele (isibonelo, udokotela wakho wesikhumba noma i-PCP) ukuze ubazise ukuthi ukwelashwa ngokukhanya okubomvu kusehlelweni lwakho lokwelashwa. Okokugcina, funa ukwelashwa kudokotela othembekile. “Ukukhanya kungabangela umonakalo, kodwa uma kusetshenziswa inqubo efanele, awuboni imiphumela emibi,” kusho uJagdeo.

Ubani Ongase Afune Ukuzama (Nokugwema) Ukwelashwa Ngezibani Ezibomvu

Ukwelashwa ngokukhanya okubomvu kuklanyelwe njengokwelashwa okusekelayo. Okusho ukuthi: Akunakwenzeka ukuthi ukwelashwa ngokukhanya okubomvu kube ukuphela kokwelashwa okusebenzisayo ukubhekana nenkinga yezempilo noma yokunakekelwa kwesikhumba. Isibonelo, kanye nokukhanya okubomvu, ungasebenzisa futhi umuthi wokwelapha (njenge-retinoid) wezinduna noma imigqa emincane, kuphawula uJagdeo. Uma ukhulelwe, kufanele ugweme ukwelashwa ngokukhanya okubomvu, kusho u-Arany. Futhi uma welapha isimo esithile sezokwelapha, thola usizo kudokotela wakho kuqala.

Ukuqala Ngokwelashwa Kokukhanya Okubomvu

Nakhu ongase ufune ukukwazi ngaphambi kokuthi uzame ukwelashwa ngokukhanya okubomvu ngaphansi kwesiqondiso somhlinzeki wakho wezempilo ochwepheshe. Ngokuvamile, ukwelashwa ngokukhanya okubomvu kuzokwenziwa ochungechungeni lwezikhathi esikhathini esithile. Isibonelo, kusho uJagdeo, uma kukhulunywa ngezinkinga zesikhumba, uncoma ukuzama ukwelashwa ngokukhanya okubomvu kathathu ngesonto imizuzu eyi-10 isikhathi ngasinye okungenani inyanga eyodwa. “Ezinye iziguli zizobona imiphumela esikhathini esingangenyanga eyodwa, kodwa ngokuvamile le miphumela iyaqhubeka nokuthuthuka ngokuhamba kwesikhathi,” usho kanje. Nakuba amadivayisi amaningi okwelapha ngokukhanya okubomvu ekhaya etholakala ukuthi angathengwa, kungcono njalo ukukhuluma nodokotela wesikhumba noma uchwepheshe wezinhlungu ngaphambi kokuthi uzame ukwelashwa ngokukhanya okubomvu wedwa. Ingxoxo nomhlinzeki wezempilo ofanelekayo izokusiza hhayi nje kuphela ukuthi umise imigomo yakho yempilo futhi unqume ukuthi ukwelashwa ngokukhanya okubomvu kulungile yini kuwe kodwa futhi uthole idivayisi ethile yasekhaya efanele izindleko.

Okufanele Ukulindele Ngaphambi, Ngesikhathi, Nangemva Kokwelashwa Kokukhanya Okubomvu

Cishe ngeke kube buhlungu. Ukwelashwa ngokukhanya okubomvu akuhlaseli futhi akubuhlungu kubantu abaningi. Idivayisi ephathwayo ingacindezelwa esikhumbeni endaweni yokulimala noma ubuhlungu. Uma ulele embhedeni noma ebhodweni elisebenzisa ukukhanya okubomvu nokuseduze kwe-infrared, ungase uzizwe ukufudumala okuvela kuma-bulb aseduze kwe-infrared. Akufanele ulindele ukuthola imiphumela emibi evela ekwelashweni, kusho u-Arany. Qapha amehlo akho. Buza udokotela uma kudingeka ukugqoka isivikelo samehlo ngesikhathi sokwelashwa. Ungase uzizwe ukhululekile. Enye yezinzuzo ezinkulu zokwelapha ngokukhanya okubomvu ukuthi abantu bathi bazizwa kanjani bekhululekile ngemva kokwelashwa, kusho uJagdeo. Cabanga ngalesi sikhathi ngesikhathi sakho bese ugxila emiphumeleni yokududuza. Ungadinga ukwelashwa okungaphezu kokukodwa. Khuluma nodokotela wakho kusenesikhathi ukuze uqonde ukuthi zingaki izikhathi ozodinga (nokuthi kaningi kangakanani), ukuze uqonde ngokugcwele ububanzi bokwelashwa. Lokhu kuzohluka kakhulu kuye ngokuthi impilo ubhekene nenkinga. “Ezimweni ezithile, ngisho nokwelashwa okukodwa kuye kwabonakala kusebenza kahle, kuyilapho ukwelashwa kwe-PBM okunamandla kakhulu kungokuphindwe kathathu ngesonto amasonto amane, okungenani, ukuze kubonakale umphumela ovelele,” kusho u-Arany. Njengoba konke lokhu kushiwo, khumbula ukuthi umhlaba we-phototherapy uyashintsha, futhi kudingeka ucwaningo olwengeziwe ukuze kutholakale ukusetshenziswa okungcono kakhulu kwamaza ahlukahlukene, imithamo, namadivayisi ezimweni ezithile zempilo. Kungcono ukubonisana nodokotela wesikhumba, uchwepheshe wezinhlungu, noma udokotela wakho uma unemibuzo noma ngaphambi kokuba uzibophezele kunoma yikuphi ukwelashwa okubiza kakhulu. Isiqondiso sezokwelapha sizokusiza ukuthi ulinganise izinzuzo nezingozi zokwelapha ukukhanya okubomvu ngezinhloso zakho ezithile zempilo.

Izinsiza Zokwelapha Ezibomvu Esizithandayo

Izinhlangano Ezinhle Kakhulu

Isisekelo se-PBMUkuze uthole ulwazi mayelana nokuthi i-PBM iyini, isebenza kanjani, nokuthi yiziphi izimo zempilo engasetshenziswa ukubhekana nazo, lesi sisekelo siwumthombo omuhle kakhulu. Uzokwazi futhi ukubuka amavidiyo abonisa ubufakazi obuvela ezigulini ezikhuluma ngokuthi ukwelashwa kokukhanya okubomvu kubasizile kanjani. I-American Academy of DermatologyInhlangano ehamba phambili yesikhumba ifundisa ngezihloko eziningi zokunakekelwa kwesikhumba, okuhlanganisa nokusetshenziswa kokwelashwa kokukhanya ezimweni ezahlukahlukene, njenge-rosacea, i-acne, ne-psoriasis, inikeza umbono ongachemile, osekelwe yisayensi wokuthi ucwaningo lumi kuphi.

Isikhungo Sezemfundo Esihamba Phambili

I-Shepherd University I-Shepherd University isanda kuvula i-Centre for Excellence in Photobiomodulation ukusiza ukuhambisa ukuqonda kwesayensi kanye nentuthuko phambili ekushintsheni kwe-photobiomodulation (okuhlanganisa ukwelashwa kokukhanya okubomvu).

Izinsizakusebenza Zesayensi Ezinhle Kakhulu

Ukuguqulwa kwe-Photobio, Ukwelashwa Nge-Photomedicine, kanye Nokuhlinzwa Nge-LaserUfuna ukuhlala usesikhathini ngezincwadi zesayensi mayelana nokwelashwa nge-phototherapy? Hlola iphephabhuku elibukezwe ontanga i-Photobiomodulation, Photomedicine, kanye Nokuhlinzwa Nge-Laser ukuze uthole izinkinga zamanje nezesikhathi esidlule mayelana nokwelashwa nge-phototherapy, ukwelashwa nge-laser kwezinga eliphansi, ukuguqulwa kwe-photobio, kanye nokuhlinzwa nge-laser. I-National Center for Complementary and Integrative Health NCCIH iyinsiza enhle kakhulu yokuthola umbono ohamba phambili wokuthi ukuvumelana kwesayensi kumiphi ngemuva kokwelashwa okuhambisanayo. Ungasesha ngesihloko noma ukukhathazeka ngempilo kudathabheyisi yabo bese ufunda ngezokwelapha ezisekelwa (noma ezingasekelwa) ucwaningo.

shiya impendulo